نظریه هوش های چندگانه : هاوارد گاردنر
یکی از موضوعات بسیار قابل توجه روانشناسی امروز، بحث تفاوت های فردی در یادگیری و
آموزش است. این موضوع از زاویه های گوناگونی مورد توجه قرار گرفته است که یکی از
آنها نظریه ی هوش های چند گانه است. دانستن سطح بهره مندی فرزندتان از هر یک از
هوش های چند گانه یادگیری، به شما کمک خواهد کرد تا مناسب ترین شیوه ها را برای
افزایش سطح یادگیری او به کار بگیرید و نیز موجب تقویت سایر توانمندی های او شوید.
هوش زبانی:
دانش آموزی که داری هوش زبانی بالایی است، نسبت به سنش خوب می نویسد و می تواند
داستان های بلندی را از خود بسازد یا لطیفه های فراوانی بگوید. او قادر است اسامی، مکان ها،
تاریخ ها و جزئیات را به خوبی به حافظه اش بسپارد. از بازی با کلمات و نیز خواندن کتاب لذت
می برد، با توجه به سنش، لغات زیادی را می داند و با دیگران به روش کاملا کلامی ارتباط
برقرار می کند.
بدیهی است این قبیل بچه ها، به کتاب، نوار، ابزارهای نوشتاری، مقاله، دفاتر یادداشت، مکالمه،
مباحثه و داستان بیشتر احساس نیاز می کنند. هم چنین بهترین راه برقراری ارتباط با آن ها،
کلام و مولفه های زبانی است. تکیه بر این توانایی در این گروه از افراد می تواند موجب بهبود
یادگیری آنان در سایر علوم و دروس شود. به عنوان مثال این بچه ها با توضیح دادن ریاضی
و به کلام درآوردن آن، درس را بهتر یاد می گیرند.
هوش منطقی – ریاضی:
کودک و یا نوجوانی که از هوش منطقی – ریاضی خوبی بهرمند است، سوال های فراوانی
در مورد نحوه ی کارکرد اشیاء مطرح می کند، از بازی با اعداد و ارقام لذت می برد، و
حضور در کلاس ریاضی احساس خوبی به او می دهد. هم چنین شطرنج، ریاضیات و
بازی های کامپیوتری و فکری برایش لذت بخش است. او به انجام آزمایش ها در کلاس
علوم یا ساعات بیکاری، علاقه نشان می دهد و به موضوعات علمی تمایل دارد.
این دسته از بچه ها، با وسایلی که با آن آزمایش انجام دهند، ابزارهای علمی، رفتن به
آسمان نماها و موزه های علمی نیاز دارند. غنی کردن محیط با توجه به شرایط فکری
این گروه، می تواند تاثیری مثبتی بر یادگیری آنها بگذارد. در برخورد با این افراد،
بهتر است از راه های منطقی، دعوت به تفکر، انجام آزمایش و یا قول بازدید از یک
مرکز علمی وارد عمل شوید.
هوش مکانی:
دانش آموز دارای هوش مکانی بالا، تصاویر بصری را بطور واضح گزارش می کند.
در خواندن نقشه ها، جدول ها و نمودارها بهتر از متون عمل می کند. به خیال پردازی
علاقه نشان می دهد و از انجام فعالیتهای هنری لذت می برد. او در طراحی مهارت دارد،
و از حل معما و مسائل دشوار لذت می برد. این چنین فردی به لگوها، ویدئو، فیلم،
بازی های تخیلی، معما، کتاب های مصور و رفتن به موزه های علمی علاقمند و
نیازمند است. برای اینکه در یادگیری دروس موفقیت بیشتری کسب کنند، سعی کنید
مطالب را برای او یا به صورت فیلم و کارتون و یا عکس و تصویر و در صورت
عدم امکان موارد ذکر شده، از طریق تصویر سازی ذهنی، به تصویر درآورید.
هوش حرکتی – جسمانی:
کودک و نوجوانی که از هوش حرکتی – جسمانی بالا برخوردار است، در یک
یا چند حرکت ورزشی، بسیار خوب عمل می کند و زمانی که برای مدتی طولانی
در نقطه ای می نشیند، دائما تکان می خورد و نا آرامی می کند. از دویدن، پریدن،
سوت زدن و فعالیتهایی از این قبیل، احساس خوبی به او دست می دهد. او در کارهای
دستی مهارت زیادی دارد. این گروه از افراد به نمایش، حرکت، اشیایی برای ساختن،
ورزش و بازیهای فیزیکی، تجربیات لامسه ای و آموزش های عملی، بیشتر تمایل دارند
و از این طریق مطالب بسیاری را یاد می گیرند. هنر بزرگی است اگر بتوانید زمینه تکرار
و تعمیق یادگیری مطالب دروسی چون ریاضی و علوم را از طریق حرکت، فعالیت،
لمس کردن و ساختن برای او در خانه فراهم کنید.
هوش موسیقیایی:
فردی که از هوش موسیقیایی بالایی بهره مند است، ملودی های آواز را به خاطر
می آورد، از صدای خوبی برای خواندن برخوردار است، در صحبت کردن یا حرکت
کردن بسیار موزون عمل می کند. این گروه از افراد، آواز خوانی، رفتن به کنسرت،
نواختن موسیقی و آلات موسیقی را بر انجام سایر امور ترجیح می دهند.
اگر فرزند شما در این دسته قرار دارد، از یادگیری باور نکردنی فرمولهای سخت
ریاضی و یا دروس دیگر که همراه با ریتم آموخته می شوند، شگفت زده خواهید شد.
هوش درون فردی:
کسی که از هوش درون فردی بیشتری برخوردار باشد، استقلال و اراده بالایی دارد،
قابلیت ها و ضعف های خود را می شناسد، وقتی تنها می ماند به مطالعه یا بازی
می پردازد. از علایق و سرگرمی هایش زیاد صحبت نمی کند، به خوبی از عهده ی
سرپرستی و مراقبت از خود بر می آید، ترجیح می دهد به تنهایی کار کند، و از
عزت نفس بالایی برخوردار است. بهتر است پدر و مادر چنین فرزندی، با تکیه
بر توانایی های درونی او، وی را به یادگیری بیشتری تشویق و فرصتهای بیشتری
برای انجام فعالیتهای انفرادی برای او فراهم کنند.
هوش طبیعت گرا:
افرادی که دارای هوش طبیعت گرا هستند، بیشتر ترجیح می دهند در طبیعت باشند،
رفتن به طبیعت، باغ وحش و موزه های تاریخ طبیعی را دوست دارند، به گیاهان
توجه می کنند و از مطالعه اکولوژی، طبیعت، گیاهان و حیوانات لذت می برند.
شاید داشتن یک آکواریوم و یا میکروسکوپ برای این افراد یکی از بهترین هدایا باشد.
از کتاب 222 نکته برای پدران و مادران
نویسندگان: دکتر مرتضی مجدفر، ابراهیم اصلانی، دکتر لیلا سلیقه دار
